Η δημοκρατία προσφέρει στους πολίτες δυνατότητες να ευτυχήσουν

Η δημοκρατία προσφέρει στους πολίτες δυνατότητες να ευτυχήσουν

  Η ευτυχία είναι επιδίωξη όλων των ανθρώπων, αλλά ο καθένας νιώθει ευτυχισμένος για διαφορετικούς αντικειμενικούς λόγους και προϋποθέσεις. Άλλοι εξαρτούν την ευτυχία τους από τη δυνατότητα τους να ικανοποιούν με την εργασία τους επαρκώς τις υλικές ανάγκες τους και να ζουν αξιοπρεπώς μέσα σε κλίμα κοινωνικής γαλήνης και ασφάλειας. Άλλοι νιώθουν ευτυχισμένοι, αν είναι ελεύθεροι, αν είναι σεβαστά τα δικαιώματά τους και αν μπορούν απερίσπαστοι να επιδίδονται στο δημιουργικό τους έργο. Κι άλλοι, τέλος, θεωρούν σημαντική προϋπόθεση για την ευτυχία την καλλιέργεια του ανθρώπου, αν δηλαδή είναι σε θέση να αισθάνεται το ωραίο, να γνωρίζει την αλήθεια και να βιώνει το καλό.
  Από τις προϋποθέσεις αυτές διαπιστώνουμε πως η ευτυχία του ανθρώπου εξαρτάται άμεσα και σε μεγάλο βαθμό από τους όρους της κοινωνικής του ζωή;. Και το πολίτευμα που εξασφαλίζει ευνοϊκότερους αυτούς τους όρους είναι η δημοκρατία, το πολίτευμα δηλαδή που δίνει τη δυνατότητα στον άνθρωπο να εκλέγει αυτούς που θα τον κυβερνήσουν, να επιλέγει τον τρόπο με τον οποίο θα οργανωθεί και θα κυβερνηθεί η κοινωνία στην οποία ζει, να παρεμβαίνει ελέγχοντας, προτείνοντας και διεκδικώντας καλύτερες συνθήκες ζωής.
  Η δημοκρατία ευνοεί την επίτευξη υψηλού βιοτικού επιπέδου. Οι πολίτες μπορούν να επιδίδονται και να αναπτύσσουν ελεύθερα τις οικονομικές δραστηριότητες τους, στα πλαίσια βέβαια που ο νόμος ορίζει. Με νόμο, επίσης, προστατεύονται η ατομική ιδιοκτησία, αλλά και τα δικαιώματα που έχει ο πολίτης ως εργαζόμενος. Προσφέρονται κίνητρα για αυξημένη απόδοση και για διάκριση των ικανών. Εξάλλου, μια δημοκρατική πολιτεία μεριμνά και για τους οικονομικά ασθενείς πολίτες της, με τα επιδόματα και τις διευκολύνσεις που τους παρέχει. Κατ' αυτόν τον τρόπο μετριάζονται οι ανισότητες και αποτρέπονται κοινωνικές εντάσεις και συγκρούσεις μεταξύ των κοινωνικών ομάδων. Όλα αυτά δίνουν στον πολίτη μια αίσθηση βεβαιότητας, ηρεμίας και αισιοδοξίας.
  Τα αισθήματα αυτά γίνονται εντονότερα, όταν ο άνθρωπος ζει με ελευθερία, όταν μπορεί άφοβα να ερευνά και να εκφράζει τις απόψεις του. Η δημοκρατική πολιτεία όχι μόνο δίνει τη δυνατότητα αυτή αλλά την ενθαρρύνει κιόλας. Η δημοκρατία χρειάζεται πολίτες με γνώση, κρίση και ήθος. Σ' αυτά τα προτερήματα των πολιτών στηρίζει τη δύναμη της. Γι' αυτό και προσφέρει σε όλους τους πολίτες ίσες ευκαιρίες, με τη δημόσια δωρεάν Παιδεία, να μορφωθούν χωρίς φραγμούς, προϋπόθεση απαραίτητη για την ευτυχία τους.
  Κι αν λάβουμε υπόψη μας ότι η εκπαίδευση και η μόρφωση είναι αναγκαίος όρος, για να αναπτύξει καθένας τις ικανότητες του και να διακριθεί στον τομέα επίδοσης του, κατανοούμε πως οι ίσες ευκαιρίες που προσφέρει η δημοκρατική πολιτεία, στη μόρφωση  είναι και η αρχή της αξιοκρατίας. Η αξιοκρατία πραγματώνεται με την καθιέρωση κριτηρίων και με διαφανείς διαδικασίες στην ανάδειξη αυτών που θα αναλάβουν τα διάφορα αξιώματα. Τέτοιες διαδικασίες μόνο σε δημοκρατικό πολίτευμα μπορούν να εξασφαλιστούν. Και εφόσον αναγνωρίζεται η αξία του, ο πολίτης νιώθει δικαιωμένος και ηθικά ικανοποιημένος.
  Τέλος, η δημοκρατία έχει ως κέντρο της τον άνθρωπο. Ο ίδιος, με τις αποφάσεις του και τις ενέργειες του, διαμορφώνει τη ζωή του. Αυτή η ελευθερία, η πολιτική, τον κάνει υπεύθυνο άνθρωπο, που έχει συνείδηση των ορίων του και που ξέρει να σέβεται τα δικαιώματα των άλλων. Έτσι, ο ένας μπορεί να εμπιστεύεται τον άλλο και να συνεργάζονται για την κοινή αντιμετώπιση των προβλημάτων που δυσχεραίνουν τη ζωή τους. Απ' αυτήν την άποψη οι πολίτες βγαίνουν διπλά κερδισμένοι: προοδεύουν και ταυτόχρονα αναπτύσσουν ουσιαστικού κοινωνικούς δεσμούς αμοιβαίας εμπιστοσύνης και αλληλεγγύης, χωρίς τους οποίους δεν νοείται ευτυχία.
  Το πολίτευμα, επομένως, που προσφέρει στον πολίτη τις καλύτερες δυνατότητες να ευτυχήσει είναι η δημοκρατία, αφού του επιτρέπει να ζει άφοβα, να μορφώνεται, να δημιουργεί και να ζει αρμονικά με τους άλλους ανθρώπους. Γι' αυτό και οι άνθρωποι είναι πρόθυμοι να υποστούν κάθε θυσία, για να ζουν δημοκρατικά.

Υ.Γ. Αυτό το κείμενο μου το είχε δώσει στην έκθεση ο καθηγητής μου και σας το παρέθεσα για να το διαβάσετε.